Wat is een stoma?

Stoma is het Griekse woord voor opening of mond. In de gezondheidszorg betekent stoma een kunstmatige opening van de darm. Deze opening is door de buikwand naar buiten gebracht omdat de natuurlijke weg niet meer gebruikt kan worden. Het aanleggen kan noodzakelijk zijn door bijvoorbeeld aangeboren afwijkingen, darmontstekingen, poliepen, tumoren of na een ernstig ongeval.  Een stoma van de darm kan zowel tijdelijk als blijvend zijn.  

Blijvend stoma

Een blijvend stoma wordt aangelegd voor de rest van uw leven. Dit kan een stoma zijn aangelegd op de dunne darm (ileostoma) of de dikke darm (colostoma). Er is geen mogelijkheid tot een herstellende operatie en de darm moet definitief worden omgeleid om zich te kunnen ontlasten.

Tijdelijk stoma

Een tijdelijk stoma wordt als een ‘beschermend’ stoma aangelegd. Dit om bijvoorbeeld het geopereerde of ontstoken deel van de darm rust te kunnen geven, voor de genezing na een operatie of een ontsteking. Gemiddeld heeft u tijdelijk beschermend stoma 6 tot 8 weken, afhankelijk van herstel en algehele conditie. Dit is meestal een dunne darmstoma (ileostoma).
Soms wordt er ook wel tijdelijk een dikke darmstoma (colostoma)
aangelegd, de hersteltijd is dan gemiddeld 3-6 maanden.

Adjuvante (aanvullende) chemotherapie

Wanneer u een stoma aangelegd heeft gekregen i.v.m. dikke darmkanker en krijgt u nog adjuvante chemotherapie, dan is de tijdelijke aard van de stoma meestal ook langer dan 6-8 weken. Chemotherapie komt in dit geval de genezing van de geopereerde darm en uw algehele conditie niet ten goede en zal langer als ‘beschermend stoma’ moeten functioneren.
Tijdens de chemotherapie dient u voorzichtig te zijn met de uitscheiding van ontlasting en urine. Hier informeert de oncologieverpleegkundige u over.

Opheffen van de tijdelijke stoma

De darmnaad (anastomose) heeft gemiddeld 6-8 weken nodig om te genezen. Na deze periode krijgt u, afhankelijk van uw herstel en lichamelijke conditie, een onderzoek van de darm om de darmnaad te controleren. Is deze helemaal goed hersteld, dan wordt met u de hersteloperatie gepland.
De opnameduur is gemiddeld 3 dagen, u mag naar huis als de ontlasting weer op gang is. De ontlasting is de eerste dagen nog dun, dit herstelt zich na verloop van tijd. De wond waar de stoma heeft gezeten hecht de chirurg niet dicht. Omdat er al die tijd ontlasting doorheen is gegaan, is het geen schone wond. De wond wordt tweemaal daags gespoeld m.b.v. de douche en er gaat een verband in die de wond reinigt. De wond gaat vanzelf, binnen een paar weken, van binnenuit dichtgroeien en genezen.